หลายครั้งเรา ผูกรายละเอียด ของความทรงจำ และจากวันคืน ที่เราเดินทาง เสมือนหนึ่งรูปรอยปมเชือก โดยไม่ว่าเรา จะนับรายละเอียด ของเรื่องราว เช่นไร ความหมาย ที่เกี่ยวพันไว้นั้น กลับส่งผล อันมากกว่า ปมขมวดเพียงกลมๆ เพราะบ่อยครั้ง ที่เจ้าตัวปมเชือก สร้างปัญหาให้กับชีวิต แทนที่จะ ปล่อยวาง ว่างเปล่า ไว้เพียงหลวม แต่กลับพันแน่น จนกลายเป็นเงื่อนไขฝังในใจเรา ถ้าจะต้องทำ สิ่งหนึ่งสิ่งใด ก็จะต้องมีเงื่อนไข มากำกับกำหนด กฎเกณฑ์ชีวิตอยู่ร่ำไป โดยไม่อาจปล่อยให้ ทุกสิ่งลื่นไหล และรื่นเริงไปกับ ชีวิตอันราบเรียบ มีสุขได้ แม้จะไม่มีสิ่งใด มาขวางกั้นก็ตาม แต่เพราะความที่ อดีตได้กำหนด บางสิ่งในเงื่อนปม และเงื่อนไข เราจึงสะดุด กับรอยขมวด เหล่านั้นด้วยตนเอง เสมือนเป็นทาสแห่งกาลเวลา และมีนายเหนือหัว เป็นความทรงจำ ที่คอยบอกกล่าว ถึงความผิดพลาด บางอย่าง ให้เราต้องคอยเดินตาม กับรอยเจ็บและแผลช้ำเหล่านั้น
จำได้ว่าครั้งหนึ่ง เคยฟังคำพูด จากนักจิตวิทยาเด็ก พูดถึงนิสัยการเรียนรู้ของเด็ก ที่สร้างให้ผู้ใหญ่ ทุกวันนี้ แบกรับบางสิ่ง ที่มากมายเกินไป ซึ่งเกิดขึ้นจากเหตุของความทรงจำ นักจิตวิทยาเด็ก พูดถึงอุปนิสัย ช่างสำรวจ และชื่นชอบความท้าทาย ทดลองชีวิตของเด็ก โดยบอกว่า หากสังเกตความสุข ของเด็กที่วิ่งเล่น เราจะพบกับ สีหน้าท่าทาง อันสนุกสนาน วิ่งไปด้วยความไม่กังวล และไม่หวาดกลัวต่อสิ่งใด จนเมื่อเด็กคนนั้น ล้มลงครั้งแล้วครั้งเล่า แล้วเรียนรู้ว่า ความเจ็บปวดเป็นเช่นไร เขาจะเริ่มจดจำ และรับรู้ได้ว่า เขาจะต้องวิ่ง อย่างไรไม่ให้ล้ม เพราะรู้ว่าความเจ็บปวด มีรสชาติอย่างไร เท่ากับที่เรา จะพบเงื่อนปมบางอย่าง ที่อาจฝังใจเด็ก และเติบโตขึ้น ในร่างกายของผู้ใหญ่ จนซ่อนเร้นอยู่ ในท่ามกลาง การรับรู้อันเจ็บปวด ที่บางครั้ง อาจมากมายเกินไป กระทั่งเด็กคนนั้น อาจไม่กล้าวิ่ง อีกเลยในชีวิต
ไม่ใช่เพราะเราไม่รู้ ว่าปมหรือเงื่อนเหล่านั้น มีอยู่จริงหรือไม่มีอยู่จริง จนไม่อาจหาญ สาวเรื่องราว ไปสู่ตัวตน ของปัญหาแท้จริงได้ แต่เพราะว่า เราไม่แน่ใจ กับสิ่งทีเกี่ยวพันไปมามากกว่า ว่าแท้ที่จริงแล้ว จุดเริ่มแห่งปม และรอยแห่งเงื่อนไข ซึ่งใหญ่โตขึ้นมานั้น มาจากจุดใดกันแน่ โดยแม้ในหลักปฏิบัติ ทางพุทธปรัชญา และการเข้าหา แก่นแกนของปัญหา ที่โลกบังเกิด และผู้คนเป็นไป ก็ได้บอกกล่าว เล่าความไว้ ว่าเหตุของปัญหา คือจุดเริ่ม ที่เราต้องเดินทาง เพื่อค้นหาให้พบ จนเมื่อหา เหตุแห่งปัญหาได้เมื่อใด ก็จะสามารถเริ่มต้น หนทางแห่งการแก้ปัญหา แต่เมื่อไม่สามารถ หาเหตุได้พบ หรือที่พบกลับไม่ใช่เหตุอันแท้จริง โดยอาจเป็น เหตุเทียมปลอมแปลงมา ให้เราหลง มายาเล่น เราก็ต้อง พยายามค้นหา ให้พบ แม้จะหลงวนเวียน ไปมากมายเพียงใดก็ตาม
ครั้งหนึ่ง ของการเริ่มต้น ตั้งคำถามกับชีวิต ขณะสนุกสนาน กับการค้นหาโลก และความหมายจากหนังสือ เรื่องราวของหนังสือ ที่ชื่อว่า ค้นหาชีวิต ของนวลศิริ เปาโรหิตต์ ก็เป็นหนึ่งในพลัง ของก้าวย่างแต่ละวัน โดยในบทหนึ่ง กล่าวถึงการค้นหาตัวตน แก้ไขปรับปรุง และเปลี่ยนแปลงวิถีชีวิต ผ่านจากร่างกาย สู่จิตวิญญาณ และจากเปลือก สู่แก่นแกน โดยเปรียบว่า การค้นหาตัวเอง ก็เหมือนกับ การแกะเปลือกหัวหอม ขณะที่เราต้องการ เข้าสู่ปัญหาแท้จริง ขณะที่เราแกะเปลือกออกไป น้ำตาของเรา ก็จะหลั่งไหลออกมา แม้เราจะต้องน้ำตาตก แต่เรา ก็ยังคงต้องแกะเปลือก เพื่อไปสู่แก่นให้ได้
ไม่แน่ใจว่าตอนนั้น จินตนาการของวัยเริ่มต้นชีวิต ได้โลดแล่นผ่านสู่ความเข้าใจอันแท้จริงที่ว่า เหตุแห่งปัญหา ในการค้นหาชีวิตนั้น ต้องทำความเข้าใจ เพียงใดกับ ความละเอียดอ่อน ในเมื่อปัญญา ของตัวตนขณะนั้น ยังสนุก กับการค้นหา เพียงเปลือกเท่านั้น ไม่รู้ตื้นลึกมากมายนัก สำหรับความเข้าใจ อันซับซ้อน ทั้งหมด จึงกลายเป็น คำถามในหลายปี ที่ผ่านมา ว่าแท้จริงแล้ว การแกะเปลือก สู่แก่นแกน จะง่ายดาย เหมือนแกะเปลือกหัวหอม เช่นนั้นหรือ หรือเป็นเพราะ ความซับซ้อนที่มากมาย จนทำให้ผู้เขียน พยายามลำดับ ความอันยากลำบาก ให้ง่ายดายลงมา เพื่อจะทำให้เรา ไม่ล้มลงไปก่อนที่จะเข้าใจถึงหนทางแห่งการแก้ปัญหา
ด้วยเพราะความเข้าใจว่า เหตุแห่งปัญหา และหนทางสู่คำถาม อันแท้ ว่าปัญหา คือจุดเริ่มต้น แห่งเรื่องราวทั้งหมด ยิ่งทำให้ผม สะกดคำว่า งง มากขึ้นเป็นร้อยตัวอักษรเสมอ ในยามที่ต้องแยกแยะ ให้ออก ว่าแท้ที่จริงแล้ว เราเห็นสาย ที่โยงใยสู่ตัวตน ของปัญหาจริงๆ หรือเปล่า หรือที่เราพยายาม ไล่ลำดับไปสู่ปัญหานั้น เรากำลัง จับทาง และจับเรื่องราว ของเงื่อนไขเงื่อนปม มาผิดเส้นผิดสาย เพราะความไม่แน่ใจ และคำถามมากมายนี้เอง ที่ยังคงทำให้ ในแต่ละวัน ยังคงเกิดคำถาม ขึ้นในใจเสมอ ว่าแต่ละวัน ที่เราหน้าหมอง และใจขุ่นหม่นมัวนั้น เป็นเพราะเรา ไม่ศรัทธา ต่อการค้นหา ปัญหาที่เพียงพอ หรือเพราะเรา ยังไม่ศรัทธา จนถึงจุดอันเหมาะสม จึงทำให้ เรายังเป็นทุกข์กับสิ่งที่วนเวียนไปมาเช่นนี้
บางครั้งเงื่อนไข ก็เป็นสิ่งสำคัญ เพราะบ่อยครั้ง ที่มีเรามีโอกาส ผลักดันตัวเอง ขึ้นมา จากความจำเจ เฉยชาส่วนตัว หรือจากการ หลบหนีหลีกเร้นได้จากเงื่อนไข ที่ฉุดกระชากเรา บางครั้งก็นึกขำ กับเรื่องราว อันผูกพันด้วยเงื่อนไข ท่ามกลางชีวิต ที่เป็นอยู่ของเรา ครั้งหนึ่งที่ได้มีโอกาส ถามไถ่เพื่อนที่เดินทาง ไปต่างประเทศ ด้วยการหยอกล้อ ถึงรอยหยัก ความรู้สึกที่ต้องห่างใคร บางคนที่ทำให้เขาอบอุ่นใจ เมื่อถามว่า จะกลับเมื่อไร เขากลับตอบว่า ให้เธอคิด ให้ได้ก่อน ถึงจะกลับมา แม้จะขำ กับคำพูดสลับบริบท และวางผิดที่ผิดทาง ถามไปถามมา สามวาสองศอก แต่กลับทำให้รู้สึกได้ว่า บ่อยครั้ง เราก็มักเอาชีวิตของเรา ไปผูกพันได้กับคนอื่น อย่างมากมาย ผูกชีวิต ไว้กับเงื่อนไข บางอย่าง ด้วยสายใย ที่ไม่มีตัวตน ให้เราเห็นและรับรู้ได้ จะมีก็แค่เพียง ความเชื่อมั่น และศรัทธา ว่าสักวันหนึ่ง เขาจะเอาใจของเขา หรือเธอมาผูกกับสายใย ที่ไม่มีตัวตนนี้ จนประโยคสุดท้าย ที่รับรู้ โดยส่วนตัว ของผมก็คือ ถ้าเธอเกิดคิดไม่ได้ขึ้นมา เพื่อนผมคงจะมีเหตุผล สำคัญรองรับ ปริศนาบางอย่างในชีวิต และมีคำตอบชัดเจน ที่ทำให้เขาสามารถ ตอบความสงสัย ของคนอื่นได้บ้าง ว่าทำไม เขายังไม่กลับบ้านเกิด เมืองนอนสักที แม้ว่าภารกิจ และหน้าที่การงานในชีวิต เสร็จสิ้นลงก็ตาม หรืออาจต้องแบกภาระ ในชีวิตเช่นวีรบุรุษ ในดวงใจของเขา ที่จำต้องนอนทอดร่าง ยังต่างแดน โดยไม่ได้คืนกลับบ้านเกิดอีกเลย เพียงแต่ว่า กรณีของเขา อาจเป็นเรื่องเจ็บใจ มากกว่า น่าชื่นชมยกย่อง เพียงเพราะหลุดปาก ผูกชีวิตตัวเองไว้ กับการคิดได้ หรือคิดไม่ได้ ของใครบางคน
Last update: 19-07-2008 13:01
|
|
